نعل بندی اسب به علت محافظت از سم ، پمپاژ مناسب خون و عدم لیز خوردن آن میگردد. جهت آگاهی بیشتر از نعل اسب این مبحث را مطالعه فرمائید.
علت نعل بندی اسب چیست؟
نعل قطعهای فلزی است که برای محافظت از سم اسب در مقابل سایش مورداستفاده قرار میگیرد. نعل اسب در قسمت کف سم میخکوبی میشود.
حرفه نعل بندی ، حرفهای تخصصی است و انجام آن توسط یک نعلبند متخصص صورت میگیرد. حرفه نعل بندی در بعضی کشورها مانند انگلستان چنان اهمیت دارد که تنها افراد متخصص و دارای مهارت مجاز به نعل بندی هستند.
نعلها بسته به جنس مواد بهکاررفته، سبک و دارای کیفیتهای مختلفی هستند. نعل اسب معمولاً از فولاد یا آلومینیوم ساخته میشود.
محدودیتی در این زمینه وجود ندارد. ممکن است در ساخت آنها از لاستیک، پلاستیک، منیزیم، تیتانیوم یا مس هم استفاده شود.
ازآنجاکه نعلهای آلومینیومی سبک هستند از این نعلها در مسابقههای اسبدوانی استفاده میشود.
از دیرباز، به دلیل شرایط نامساعد که زمینهساز آسیب، شکستگی یا سایش سم اسبها بود انسانها به فکر طراحی یک پوشش اضافی جهت حفاظت از سم اسبها افتادند.
شواهد باستانشناسی حاکی از آن است که درگذشته ازآنجاکه آهن ارزشمند بوده و بهمنظور استفاده مجدد بازیافت میشده. این فرضیه را که نخستین نعلها از جنس آهن بودهاند را رد میکند.
عوامل آسیب رسان به سم اسب
سم بعضی از اسبها رشدی نابرابر دارد. ممکن است سم تعادل خود را از دست بدهد و درنتیجه حرکات نادرست اسب را به دنبال داشته باشد.
اگر به سم اسبها رسیدگی نشود و سم خیلی بلند میشود. ممکن است بشکند و یا برای اسب دردناک باشد، دیگر نمیشود از اسبها بهعنوان سواری بهره برد.
در این شرایط نعل بندی اسب اهمیت پیدا میکند. اسبها باید در فاصله حدود شش تا هشت هفته نعل بندی شوند و تعویض نعل صورت گیرد.
نعلبند متخصص باید هر شش تا هشت هفته سم اسبها را بررسی کند. اسبهایی که مشکلاتی در سم دارند باید هر چهارتا پنج هفته توسط نعلبند متخصص کنترل شوند.
نعلبند باید توانایی و علم قیار و متعادل کردن سمها را داشته باشد. باید بهطور مداوم سم اسبها را بررسی کند.
ساختار سم
سم اسب از سه قسمت دیواره، کف و قورباغهای تشکیلشده است. این سه قسمت از جنس شاخی هستند و احساس ندارند.
تفاوت این سه قسمت در مقدار رطوبت آنها است و دیواره کمترین میزان رطوبت را دارد. رشد سم از بالا به پایین است.
در دیوارهی سم لایهای است که از تبخیر رطوبت سم جلوگیری میکند. در زیر لایه شاخیه است؛ بنابراین لایه بیرونی سم نباید زیاد آسیب و ضربه ببیند.
کف سم با سطح زمین کاملاً در ارتباط است؛ برخلاف باور عموم کمی انحنا و قوس دارد و تخت نیست.
این امر طبیعی باعث نوعی چسبندگی بین سم و زمین میشود. قورباغهای سم در داخل و قسمت درونی کف سم سه عمل انجام میدهد:
▪باعث عدم لیز خوردن اسب میشود.
▪ضربهگیر است و فشار وارده به سم را تقسیم میکند.
▪ پمپاژ خون
▪باید تا حدی با زمین تماس داشته باشد تا باعث تجمع و ترک سم نشود.
عوامل محرک صدمه به سم
یکی از عوامل مهم در بدن اسب سم است که اهمیت زیادی در اسب دارد. سم باید تمام وزن اسب را تحمل کند.
سم اسب باید روزانه یا حداقل یک روز در میان با روغنهای مخصوص یا روغنهای دستساز روغنکاری شود. عوامل محرک بر صدمه به سم عبارتاند از:
عدم رسیدگی و زدن روغن سم بهصورت مرتب به سم اسب
محیط و رطوبت زیاد بستر و کف اصطبل و ماندن اسب بهصورت شبانه در آن محیط که بهراحتی سبب آسیب به دیواره و قورباغهای میشود.
نکات مهم حفاظت از سم
بارزترین نشانه ضرورت قیار، بلند شدن طول دیواره سم است. اغلب پنجه بیشتر از پاشنه بلند میشود که ممکن است باعث ناخن بند کردن، گیرکردن و یا سرخوردن شود و به تاندونها آسیب وارد شود.
اصولاً اسبها نعلها را میاندازند؛ اما اگر هنوز نعل بر کف سم است، دلایل و نشانههای زیادی برای مشاهده و جستجو وجود دارد.
بهمحض رشد سم و بلند شدن آن، به نظر میرسد که نعل از کف سم کمی جلوتر یا کمی پایینتر میرود. و به سمت پاشنه کشیده شده است.
این حالت باعث فشار انتهای آهن نعل به فضای ما بین دیواره و بارهای سم میشود که زمینهساز درد، خونمردگی و یا کبودی است.
در اثر رشد دیواره سم به سمت پایین سم روی لبههای نعل میآید و پرچهای میخ روی دیواره باقی میماند. بافت مردهای که باید از سم خارج شود باعث شل شدن میخها میشود. در بعضی مواقع میخ میافتد و در انتها شل شدن میخها باعث شل شدن نعل میشود.
مراحل نعل بندی اسب
حال که سوال چرا نعل بندی کنیم را به تفصیل پاسخ دادیم باید بدانیم که قبل از نعل بندی اسب چه کارهایی را باید انجام دهیم.
قبل از نعل بندی از روش راه رفتن، شکل دستوپا، اندازه، قالب و وضعیت کلی سمها معاینه دقیقی به عمل آورد تا بتوان نعل مناسبی برای اسب آماده کرد.
بازرسی راه رفتن اسبسواری
بعد از زین کردن اسب ، سوارکار همیشه باید به مدت بیست دقیقه بر او سوار شود. در حین سواری چگونگی حرکت سمها و ارتباط آنها را با خطوط شاقولی اندامهای حرکتی مشاهده کنید.
مشاهدهکننده باید طوری قرار گیرد که اسب در خطی مستقیم از جلوی او عبور کند. سر اسب باید آزاد باشد و روی زمین مسطحی گام بردارد.
میتوان عمل بازرسی را از زوایای طرف راست اسب انجام داد. ارتباط موقعیت دستوپا را باهم از همان طرف در نظر گرفت و لحظهای را که سم جلو از زمین بلند میشود و سم عقب بر روی زمین قرار میگیرد مورد دقت قرارداد.
